Bürolarda uygun fizik ortamının oluşturulmasında en önemli etkenlerden biri “görsel konfor”un sağlanmasıdır. Görsel konfor ise, büroların işlevlerine göre, aydınlatama tekniği yönünden iyi görme
BÜROLARDA AYDINLATMA Bürolar, burada çalışan insanların yaşamalarını büyük bir bölümünü geçirdiği çalışma ortamlarıdır. Bu nedenle, kişilerin bulundukları bu ortamlarda, yaptıkları işlerin niteliklerine göre, türlü yönlerden hoşnut olmalarını, olabildiğince yorulmadan, sıkılmadan, istekle ve severek çalışmalarının sağlanması; bir başka anlatımla; uygun fizik ortam koşullarının oluşturulması en doğal hakları olmalıdır. Tüm bu koşullar sağlandığı zaman kişilerin verimlilik oranlarının da artacağı açıktır. Bürolarda uygun fizik ortamının oluşturulmasında en önemli etkenlerden biri “görsel konfor”un sağlanmasıdır. Görsel konfor ise, büroların işlevlerine göre, aydınlatama tekniği yönünden iyi görme koşullarını sağlayacak düzenlerin getirilmesi ile olanaklıdır. Kuskusuz bu düzenler iç mimari ile uyumlu bir biçimde oluşturulmalıdır. Ancak bu durumda, amacına uygun bir aydınlatma ve başarılı bir görüntü elde edilebilir. Büro hacimlerinde ayna gibi parlak yüzeylerin kullanılması, doğrultulu yansıma yapmaları nedeniyle sakıncalı olabilir. Bu tür yüzeylerin ışıklılıkları, yansıttıkları yüzey ya da nesnelerin ışıklılığı olduğu için, görme alanı içine giren çok ışıklı yüzeyler (Lambalar ya da pencere yüzeyleri gibi) görsel konforu bozar. Bu nedenle, büro hacimlerinde parlak yüzeylerin kullanılması doğru değildir ya da çok iyi incelenerek kullanılmalıdır. Aydınlatma Düzenleri Aydınlatma tekniği yönünden, büro hacimlerinin işlevlerine göre, uygun aydınlatma düzenlerinin getirilmesi, mimari biçimlenişten soyutlanamaz. Bu nedenle büro yapılarının yada hacimlerinin aydınlatma düzenlerinin mimari tasarımın tüm aşamalarında ele alınması gerekir. Özellikle görsel konfor yönünden, özel durumlar söz konusu ise, konu çok daha fazla önem taşır. Çünkü kimi koşullarda aydınlatma düzenleri iç mimari oluşumda temel belirleyici rolü yüklenir. Hücre tipi ve açık planlı büro hacimlerinde değişik işlevlerin çözümü için asma tavan kullanımı yaygındır. Asma tavanlar çeşitli aydınlatma düzenlerinin getirilmesine türlü olanaklar sağlar. Örneğin, bakış doğrultusuna paralele bantlar oluşturması gibi. Koşullara göre paletli, ızgaralı, yayıcı yüzeyli ve benzeri elemanların oluşturduğu bu bantlar biçimlenişe ve gerekli aydınlık düzeyine göre iki, üç, dörtlü flüoresan lambalı aygıtlarla gerçekleştirilir. Aydınlatma, ışık kaynağı ya da ışıklılığı fazla olan aydınlatma aygıtları doğrudan yada yansıyarak gözü rahatsız etmemelidir. Tekniğine uygun gün ışığı alan büro hacimlerinde, gün ışığı ile lamba ışığının birbirini desteklemesi yönünden olumlu düzenler getirilebilir. Bu düzenler hem görsel konfor, hem de enerji kullanımı bakımından yararlıdır. Hücre tipi bürolar genellikle derinlikleri pek fazla olmayan hacimlerdir. Bu tür hacimlerin işlevlerine göre, aydınlatma tekniği yönünden uygunsa, gün ışığı aydınlığından yararlanma olanağı fazladır. Açık planlı büro hacimleri ise, derinliği fazla olan hacimler oldukları için, pencerelerden uzaklaştıkça gün ışığı aydınlığı azalır. Bu nedenle, çoğunlukla hacim içinde sürekli olarak yapay aydınlatmadan yararlanılır. Değişen koşullara göre, ışıklı bantlar sıra ya da grup olarak yakılıp söndürülebilir ya da otomatik denetim uygulanır. Asma tavan olmayan hacimlerde tavan yüzeyinden ya da sarkan aygıtlarla ışıklı bantlar yapılabilir. Sarkan ışıklı bantlar uygulandığı zaman dolaylı aydınlatma ile tavan yüzeyi de aydınlatılabilir. Açık planlı büro hacimlerinde, türlü amaçlarla kullanılan bölme elemanlarının, ışık bantlarından gelen ışığı engellemesi durumunun ayrıntılı olarak incelenmesi ve uygun koşulların düzenlenmesi gerekir. Örneğin, tavan dolaylı, masa yüzeyinin dolaysız (bölgelik) aydınlatılması gibi. Monitör Kullanılan Büro Hacimleri Günümüzde kullanıma çok yaygınlaşmış olan bilgisayar ve terminal monitörlerinin büro hacimlerinde de yer alması, aydınlatma düzenlerine yeni bir boyut getirilmiştir. Çünkü monitör ekranlarında yansıyan çevre görüntüleri ve özellikle ışıklılığı fazla olan yüzeyler görsel konforu bozmakta, kullanıcıları türlü yönlerden sıkıntıya sokmaktadır. Bu sıkıntılar, göz ağrısı, gözde sulanma, kaşınma, yanma, algılama bozuklukları, çift görme gibi sıralanabilir. Ayrıca bu tür çalışmada bel, sırt, bacak, omuz gibi vücut ağrıları da ortaya çıkmaktadır. Tüm bu sıkıntılar çalışanları yıpratmakta, verimlerini düşürmekte, türlü zararlar vermektedir. Bu nedenle, çalışma ortamlarında bu yönden gerekli koşulların sağlanması önem taşır. Monitörlerle çalışılan bürolarda, aydınlatma tekniği yönünden ekranın iyi izlenmesi, klavyedeki tuşların ve dokümanların rahatlıkla okunması gerekir. Dokümanların rahatlıkla okunabilmesi için çalışma düzleminde koşullara göre yatayda ya da düşeyde 300-500 lm/metrekare aydınlık düzeyi uygundur.(Dokümanların ekranına aynı düzlemde olması oldukça iyi bir çözümdür.) Ekrandaki görüntülerin iyi ve rahat algılanabilmesi için ekranın kendi içindeki koşulların iyi olması ve ekranda aynalaşma olayı olmaması gerekir. Bu nedenle iyi görme koşullarının oluşturabilmesi için, bir; monitörlerle, iki; aydınlatma ve çevre koşulları ilgili iki durum vardır. Günümüzde monitörlerle ilgili daha iyi koşulların getirilmesi üzerinde çalışmalar sürmektedir: Ekrandaki şekil ve yazıların algılanabilmesi için ışıklılık karşıtlıkları, renk kullanılması, monitörlerin niteliklerine göre kendi ayarları ile olabilmektedir. Ayrıca klavyedeki tuşların kolay algılanması ve parlamaması da yeni teknolojik gelişmelerle sağlanmıştır. Örneğin, yansıtma çarpanı 0.50 dolaylarında olan donuk yüzeyli tuşların kullanılması gibi... Ekranın aynalaşması nedeniyle bakış doğrultusuna bağlı olarak çeşitli yüzey ve nesnelerin yansıması kaçınılmazdır. Eğer bu yüzeylerin ışıklılıkları belli sınırları aşarsa ekrandaki görüntüyü bozar. Örneğin, bir lambanın ya da ışıklı bir pencerenin ekranda yansıması gibi. Bu nedenle, ekranda yansıyan yüzeyleri ışıklılık dağılımları tekniğine uygun olarak yapılmalıdır. Tüm çevre yüzeylerin donuk yansıtma çarpanlarının 0.50-0.70 dolaylarında olması uygundur. Çalışma sırasında ışıklılığı en fazla olan yüzeyler, lambalar (ya da aydınlatma aygıtları) olduğu için özellikle bunların ekranda yansımaması gerekir. Yansımaların belirli oranlarda ayarlanabilmesi için monitörlerin eğitim açısının ve kendi ekseni etrafında dönebilmesinin sağlanması önem taşır. Ekranlı çalışma olan hacimlerin aydınlatmasında klasik büro aydınlatmasına çözüm olan ışıklı bantlar yerine başka çözümler gerekir. Tavanda ışıklılık ayrımlarını olabildiğince azaltmaya ya da ortamdan kaldırmak için dolaylı olarak aydınlanmış tavan yüzeyleri oluşturmak ya da ışıklılığı düzgün yayılmış ve fazla olmayan ışıklı asma tavanlar yapmak gibi... Doğaldır ki, tüm bu düzenlemelerin kullanılacak monitörlerin niteliklerine, yerlerine, hacim işlevine, mimari biçimlenişe göre ve aydınlatma tekniğine dayalı olarak yapılması gerekir. _________________________________________________________________ İlgili Etiket ve Başlıklar:2: mimari, mimar, mimarlik, konut mimari projeleri, mimari projeler, tasarım, mimari proje, arkitera, mimari tasarım, mimarlar, konut projeleri, mimari proje çizimi, inşaat projeleri, kentsel tasarım, mimarlık ofisleri, iç mimar, peyzaj mimarı, mimari çizim, kentsel, restorasyon, hasta hakları, hastanede, yatan, hekim, muayene, hastanelerde, hastalar, peyzaj, yapıları, hastaları, mimarisi, mimarlık, bilgilendirme, yapılar, hemşire, tıbbi, hasta, ışık, projeleri, düzenleme, projesi, işik, işık, ücretleri, mekan, kaynağı, hızı, aydinlatma, armatür, avize ,
Bu Haber 03.12.2009 tarihinde kayıt edilmiş ve 2226 kez okunmuştur.
